
Wat krijg je als je de Engelse drummer Gavin Harrison (Porcupine Tree, King Crimson, Pineapple Thief) en Canadese gitarist Nick Johnston (Intervals, Plini, Polyphia, Periphery, Mastodon) samen aan een album laat werken? Nee, geen progmetal, dat is te veel voor de hand liggend. Het juiste antwoord is: fusion. Met een vleugje prog. Of zoals Johnston zelf zegt: “Vreemde psychedelische muziek, geïnspireerd door 70-er jaren fusion zoals Return To Forever, Weather Report en Mahavishnu Orchestra.” Lange instrumentale stukken met veel melodie en de geweldige combinatie van de virtuoze progmetalgitarist en de ongeëvenaarde progdrummer. Daarbij geholpen door bassist Evan Marien (Allan Holdsworth, Dana Hawkins, Virgil Donati), terwijl Johnston ook nog een behoorlijke partij toetsen inbrengt. Beide muzikanten hebben overigens al eerder met elkaar samengewerkt, aan Johnstons uit 2016 daterende soloalbum “Remarkably Human”.
Het album dat beide heren gezamenlijk produceerden is getiteld “Early Mercy” en bevat acht nummers met een totale lengte van een klein uur. Het proces van componeren kwam op de inmiddels bekende wijze tot stand: het heen en weer sturen van muziekfiles. In dit geval waren vaak de qua ritme behoorlijk afwijkende drumloops van Gavin Harrison de trigger waarop Johnston reageerde en deze concepten met zijn eigen harmonische versieringen verfraaide. Klinkt ingewikkeld maar is het eigenlijk niet. Hoewel Johnston toegaf dat dit album “het meest experimentele is dat ik ooit heb gedaan.”
Dat valt allemaal nog wel mee bij beluistering. Ik hoor vooral uiterst genietbare en vooral relaxte fusion/jazzrock. Met heerlijke lange melodische gitaarlijnen, ondersteund door uiterst smaakvolle toetsenpartijen, beide van de hand van multi-instrumentalist Nick Johnston. Gespeeld over de strakke en soms onnavolgbare, afwijkende ritmes van drummer Gavin Harrison en diens bassende maatje Evan Marien. Het is ook absoluut geen soloalbum van een gitarist of drummer geworden, integendeel: het lijkt veel meer op een volwassen en hecht opererende band die we hier aan het werk horen. Met veel nadruk op melodie en vooral veel ruimte tussen de noten. Verfrissend, want de jazzrock heeft er een handje van om alles zoveel mogelijk dicht te metselen met zoveel mogelijk noten. Maar deze mannen hebben geen tsunami aan noten nodig om hun virtuositeit te onderstrepen, ‘less is more’ is het adagium. Natuurlijk zijn er uitzonderingen op de regel en dreigen beide heren af en toe uit de bocht te vliegen. Maar op tijd wordt de handrem aangetrokken en de eenvoud hervat, de klasse druipt ervan af.
Johnston heeft het over jaren 70 jazzrock, dat snap ik, maar ik hoor toch vooral meer moderne bands als Legacy Pilots, Simon Phillips Protocol en gitaristen als Nick Fletcher, Matteo Mancuso, Pat Metheny en Eric Johnson als referentiekader. Hoogtepunten zijn het tien minuten durende openingsnummer Sorcerer, dat verderop in het album nog een korter vervolg krijgt met Sorcerer II. Maar ook titelsong Early Mercy en het afsluitende, eveneens tien minuten lange, When The Flesh Was Cast Away, kunnen de toets der kritiek prima doorstaan.
Uitstekend album van de heren Harrison en Johnston, hopelijk komt er een vervolg en mogen we het duo ook nog eens live aanschouwen. Ik sta dan op de eerste rij, zeker weten.