JasmenoAlbum

Na het aardige Elixir heeft Jasmeno-toetsenist Slavomir Nietupski zes uitgebreide nummers, met een totale speelduur van bijna vijftig minuten, uitgewerkt voor het nieuwste album “Assemblage of Cinematic Idioms”. Deze zijn ingespeeld door een bijna volledig nieuwe line-up; alleen Marek Depa is als een van de vele gastgitaristen nog overgebleven.

Het album bestaat ditmaal voornamelijk uit uptempo progmetalnummers met enkele stijlwisselingen. Het start met een drie minuten durende orkestrale uitwerking van enkele thema’s, die meer als een musical dan een ouverture overkomt. Daarna gaat direct de beuk erin en zoekt het album zijn weg in voornamelijk uptempo metal met zalige gitaarsolo’s in verschillende technieken die de prog in zich meebrengt. Gegoten in dit stevig fundament ontvouwt zich af en toe een bombastisch orkestraal weefsel. Liefhebbers van de sound van Pink Floyd, Jean Michel Jarre en Depeche Mode op het vorige album moeten we dus waarschuwen dan wel teleurstellen.

De vele uitgenodigde artiesten zorgen op dit album namelijk voor een rijke klankexpressie, waar Ayreon als referentiekader meer van toepassing is. De diversiteit en mix van gasten geeft het geheel diepte en een onderscheidend karakter, ieder met zijn eigen taal van emotie en verfijnde ervaringen. Met name de Oost-Europese tekstgedeelten geven het een duister en dreigend accent, dat fraai contrasteert met de Engelse zangstukken.

De stevige composities kennen een bewust ontworpen geluidsarchitectuur waarin elk detail zijn plaats en doelbewuste betekenis heeft. “Assemblage of Cinematic Idioms” is namelijk geïnspireerd op de creatieve en praktische aanpak van de onconventionele beeldend kunstenaar Wladyslaw Hasior. Hij construeert uit meerdere lagen collages als fragmenten van de werkelijkheid. De albumtitel is daarmee geen toeval. ‘Assemblage’ verwijst naar de methode om een geheel op te bouwen uit fragmenten, wat op dit album de persoonlijkheden van de gastmuzikanten en vocalisten impliceert. ‘Cinematische idiomen’ duiden op het verhalende, beeldende karakter van de composities, die zich ontvouwen als scènes uit een niet-bestaande film vol spanning, contrasten en emotionele hoogtepunten.

Eerdere releases bevestigden Nietupski’s opvatting van muziek als een proces van voortdurende transformatie en vorm. Hij creëert ditmaal een stevig progmetalalbum dat gecomponeerd is rond een virtueel symfonieorkest, met de duidelijke toelichting dat dit album niet is gemaakt met behulp van AI-software. We moeten deze bewuste stellingname voor waarheid aannemen. En dat wil ik wel geloven, want het pompeuze His Rebirth eindigt bijvoorbeeld heel contrasterend met een prachtige flamencogitaarsolo door Jakub Wagner in de stijl van Paco de Lucia. Hulde voor wie dit kan componeren en spelen.