Mike OldfieldAlbum

Een van de meest memorabele concerten die ik ooit heb meemaakt was het optreden van Mike Oldfield in het Congresgebouw in Den Haag op 10 april 1979. Des te meer onvergetelijk omdat het hier de eerste liveshow van Oldfield in Nederland betrof en ook de eerste echte tournee die de briljante Engelse componist en multi-instrumentalist zou ondernemen. Na zijn stormachtige doorbraak in 1973 met zijn legendarische debuutalbum “Tubular Bells” had hij maar een tweetal optredens verzorgd, ook nog gedwongen door zijn platenmaatschappij Virgin met Richard Branson aan het hoofd. Daarna had hij nog een tweetal vervolgalbums gemaakt, maar die zouden niet/nooit meer de status krijgen van zijn iconische eersteling. Hij viel terug in een soort van kluizenaarschap, sloot zich op in zijn huis in de binnenlanden van Wales en gaf toe aan een aantal bijzondere hobby’s. Voor degene die hier meer van willen weten is zijn autobiografie “The Changeling” een aanrader.

Maar dan gebeurt er iets bijzonders in het leven van de artiest, iets wat van doorslaggevend belang zou zijn voor zijn toekomst: hij maakte kennis met een levensfilosofie genaamd EST. De bedenker van deze stroming, Werner Erhardt, gaf cursussen aan zijn leerlingen/volgelingen hoe zij beter om konden gaan met onzekerheden en de demonen in hun hoofd. Samen met een vriend onderging Oldfield dit seminar en keerde als herboren terug in de maatschappij. Een ander mens was geboren: een vriendelijke, open jongeman in plaats van de norse, onaangepaste zonderling die hij was geworden. Dat krijgt ook zijn weerslag in de muziek: hij componeerde een nieuw (dubbel)album onder de titel “Incantations” in 1978. Met compleet andere muziek, een koor, orkest en zelfs een disco-achtig nummer! Behoorlijk controversieel dus; puristen spraken er schande van, anderen waren blij dat Oldfield weer terug op aarde was. Met dat album onder zijn arm ondernam hij een grote Europese tournee, waarbij dus zoals gezegd ook Nederland werd aangedaan.

Ik zat dicht op het podium, ik heb het kaartje nog steeds, en genoot van de georganiseerde chaos op het podium. Waar zo’n veertig man/vrouw hadden plaatsgenomen: een koor, een orkest en een uitgebreide rockband met diverse sologitaristen. Het had iets feestelijks, ook door de uitgelaten sfeer op het podium. Iedereen was in lichte pasteltinten gekleed en de meester zelf liet zich van zijn beste kant zien: met messcherp gitaarspel, het plectrum tussen zijn tanden geklemd. In oktober 2005 werd een concertfilm van de shows in het Wembley Conference Centre tijdens de 1979-tour getiteld “Exposed” uitgebracht op DVD, zeker de moeite van het bekijken waard.

Te horen is een excellerende Maddy Prior (Steeleye Span) vooral tijdens de Hiawatha-sectie, maar ook gitarist Nico Ramsden (Byzantium) en drummer Pierre Moerlen (Gong) spelen belangrijke rollen. De orkestrale hoofdrollen liggen bij de blazerssectie, vooral de trompetten en fluiten. Het vrouwelijke koor daarentegen blinkt uit in uiterst matige en ongecoördineerde zang. Later bleek dat de koorleden vooral op hun uiterlijk waren geselecteerd. De nummers klinken soms wat meer rockend (Tubular Bells), dan weer symfonisch (Incantations 1 & 2). Maar de echte uitblinker is toch de grote meester zelf. Op het oog stoïcijns werkt hij zich op gefocuste wijze door het voor hem zeer bekende werk. Zijn kenmerkende gitaarspel is een lust voor het oor. Soms waagt hij zich aan een uitstapje, maar meestal wordt het originele materiaal nauwgezet gevolgd. Het samenspel met Ramsden behoort tot de absolute hoogtepunten op “Exposed”.

Oldfield cs. speelden “Incantations” en “Tubular Bells” in zijn geheel, zij het de eerste in enigszins compacte vorm. Geen spoor van “Hergest Ridge” of persoonlijke favoriet “Ommadawn”, helaas. Den Haag had zelfs de bijzondere eer om twee shows te mogen organiseren op dezelfde avond: om 19.00 en 22.00 uur, op zich niet ongewoon in die tijd. Ben blij erbij te zijn geweest, die avond in mijn woonplaats. Het maakt de sensatie om het album na al die jaren nog eens te beluisteren des te groter.