EpicaAlbum

Aan het einde van het jaar maken we allemaal weer onze lijstjes op en kijken terug op het (muzikale) jaar. Net zoals andere jaren zijn een aantal pareltjes blijven liggen tot deze periode. Eén van die albums is het negende studioalbum van Epica. “Aspiral” kwam uit op 11 april, waarna de band direct op een uitgebreide wereldtour is gegaan. Noord- en Zuid-Amerika, waaronder de Verenigde Staten, Mexico en Brazilië, een flink aantal festivals en recentelijk nog een tour door Azië. Met uitzondering van een aantal festivals in de zomer is er nog geen Europese headliner tour geweest. Begin 2026 gaat dat gelukkig alsnog gebeuren (in samenwerking met Amaranthe en Charlotte Wessels’ The Obsession), waarbij dit album centraal staat. Even daarvoor verschijnt op 7 januari de kaartenset “Aspiral Oracle Deck”. Een extra goed moment om nu dus de recensie van het album te presenteren.  

Voorafgaand aan het album zijn drie singles (resp. Arcana, Cross The Divide en T.I.M.E.) uitgebracht. Hoewel deze nummers weinig airplay hebben gehad, is het een onderdeel van de marketingstrategie om zoveel mogelijk impact te hebben op social media. Arcana was overigens ook één van de nieuwe nummers tijdens het optreden in Afas op 20 September 2024. Compleet met het kinderkoor is dit nummer nu op dit album te beluisteren. Tijdens dit optreden in Afas werd ook het titelnummer Aspiral en het speciaal voor de Efteling opgenomen nummer The Ghost In Me gespeeld. Die laatste is niet opgenomen op het album. Wellicht contractuele afspraken, maar ook past het nummer niet in het thema van “Aspiral”.

“Aspiral” is geen conceptalbum maar bevat 11 nummers die staan voor vernieuwing, inspiratie en zelfrealisatie. Elk nummer staat op zichzelf met een eigen sfeer en betekenis, terwijl ze samen een groter geheel vormen. Het resultaat is groter dan de som der delen dus. Dit geldt voor de verschillende nummers, maar ook voor de bandleden. De reis volgt een spiraal, die zich met elke cyclus verbreedt en verdiept. Mark Jansen voegt daaraan toe dat het doorbreken van cycli – door zelfrealisatie, het loslaten van verlangens en innerlijke transformatie – een belangrijke motivatie was voor het thema van dit album.  

Het album start met de eerste twee singles. Cross The Divide is een krachtig rocknummer dat goed in het gehoor ligt en is daarmee een van Epica’s meest toegankelijke nummers. Direct uptempo, explosief en stevig doorstampend, met een heerlijke vocale prestatie van Simone Simons. Een duidelijk herkenbaar Epica-nummer, dat direct een stempel drukt op dit album. Arcana is vervolgens meer melodieus, donkerder en gelaagd. Door de toevoeging van het kinderkoor blijf het lekker in het gehoor liggen en het refrein maakt het nummer zeker ook toegankelijk. De sfeer wordt aan het eind doorbroken door de extreme vocalen (grunts en screams) van Mark Jansen. Deze vocale afwisseling is typerend voor Epica en doet ook denken aan Jansen’s eerdere band After Forever.

Na hun visitekaartje afgegeven te hebben met deze eerste twee nummers, gaat het album verder met het meer serieuze werk. De meerjarige serie A New Age Dawns – gestart in 2005 op het album “Consign To Oblivion”, met een eerste vervolg in 2009 “Design Your Universe” – krijgt op dit album ook weer een driedelig vervolg. Ook nu vormen deze drie epische nummers het hoogtepunt van dit album. Lees ook nog even terug wat ik schreef over Kingdom Of Heaven – A New Age Dawns part V: “gezang en melodieuze orkestraties worden ruw overstemt door hevige grunts en heftige gitaarriffs. De gitaarsalvo’s worden onderbroken door rustigere klassiek getinte passages, de indrukwekkende mysterieuze toetsengedreven delen, met zowel piano en complexe synthesizergeluiden bepalen de sfeer van het nummer. De mezzosopraanstem van Simons en de grunts van Jansen vormen een prachtig contrast.” 

Wat verder nog opvalt in deze schitterende serie is de progressie die Epica doormaakt in de afgelopen jaren. Zonder aan hun identiteit te tornen en afbreuk te doen aan hun verleden is er de nodige vooruitgang te horen. Simons zangkwaliteiten bereiken nieuwe hoogtepunten, zowel haar cleane vocalen, krachtige zangtechniek en hogere mezzosopraanstem geven ieder nummer een emotionele en gevarieerde lading. De afwisseling met de rauwe schreeuwerige zang en extreme vocalen van Jansen geven die extra gelaagdheid en dynamiek.

Zonder verder alle nummers in detail te bespreken is er nog één nummer, het slot- en titelnummer, dat hier besproken moet worden. Aspiral is een uiterst emotionele afsluiter van het album. Simone Simons horen we hier met een breekbare stem het gevoelige nummer ten gehore brengen. Een serene ballad die langzaam opbouwt naar een climax, onderbroken door een gesproken stem, en uitmondend in een schitterende finale. Simone Simons op haar allerbest. De orkestrale grootheid van dit nummer doet ook denken aan The Greatest Show On Earth van Nightwish.  

Ruim een half jaar na het verschijnen van dit album kan geconcludeerd worden dat dit album tot een van de betere albums uit de Epica-discografie behoort. Vernieuwend en inspirerend met behoud van de eigen identiteit, daar staat dit album voor en dat is de band zeker gelukt. Een veelzijdig, toegankelijk en modern symfonisch metal-album met emotionele diepgang, uitstekend geproduceerde orkestraties en heerlijke zangmelodieën.